Çimento Fabrikası Otomasyonu

👤Evren Dündar, Şirket Müdürü - Delta Proses Otomasyon
Enerji maliyet yükünün hafifletilmesi ve üretkenliğin artması, prosese tam bir hakimiyet ve verimliliğin artırılması ile mümkündür. Düzgün tasarlanmış bir otomasyon sistemi çimento fabrikalarındaki enerji maliyetlerini azaltmakla birlikte, sistemin çalışmasını insan inisiyatifinden bağımsız kılarak, fabrikanın arızi duruşlarını minimuma indirebilir. Bu noktadan hareketle, çimento fabrikaları için iyi bir otomasyon ve scada sisteminin sahip olması gereken özellikler kısaca belirtilmiştir. Çimento fabrikası scada’ları her bir departman için birden fazla mimik sayfaları, grup kontrol sayfası, genel alarm ve trend sayfaları ile, farklı ekipman popup’larından oluşmaktadır. Grup kontrolünün yanı sıra, motor ve klepelerin münferit çalışmalarını sağlamak üzere popup sayfaları üzerinden kontrol de mümkün olmaktadır. Popup sayfaları, sağ tuş ile açılan ve windows benzeri bir arayüz ile kullanım kolaylığı sağlayan bir sağ tık menüsü içinden ya da mouse orta tuşu ile açılabilmektedir. Popup sayfaları içinden ekipmana dair, kontrol işlemleri, manuel-otomatik-lokal çalıştırma ve izin komutlarının verilmesi, çalışma saatlerinin ve start sayılarının izlenmesi ve resetlenmesi işlemleri gerçekleştirilebilmektedir. Start-stop zamanları ile arıza gecikmeleri gibi (örneğin devir bekçisi bant kaydı gibi arızaların) süre parametreleri yine kontrol tabları üzerinden zaman sekmesine geçilerek yapılabilmektedir. Bu sayede mütemadiyen plc programına erişerek program üzerinde değişiklik yapılması zahmeti ortadan kaldırılarak, teknik bilgi seviyesi yüksek olmayan personelin de gerektiği durumlarda parametrelerde değişiklik yapabilmesi sağlanmakta, tüm bu işlemler çeşitli erişim seviyeleri ve bunlara ait parola işaretleri ile sınırlandırılarak birden fazla yetki kademesine bölüştürülmektedir. Motor yolverici ya da klepe gibi ekipmanlarla, her türlü enstrümana ait pano bağlantı ve klemens bilgileri, motor gücü ve gerilimi bilgileri, terminal numaraları gibi, pano ve sahaya yönelik bir takım bilgilere yer verilen “Bilgi” tab’ı ile, proje sayfaları arasında pano başında vakit geçirilmesinin önüne geçilmekte, arızalı yahut bakım işlemi gerçekleştirilecek ekipmana dair bu bilgiler scada üzerinden işletme operatörü tarafından görülerek, sahada yahut pano odasında çalışmakta olan teknik personel iç haberleşme kanalları üzerinden bilgilendirilebilmektedir. PLC programı yahut çalışan ekipman ve enstrümanlara ait bağlantı noktaları üzerinden hard ya da soft köprüleme işlemleri tamamen ortadan kaldırılmakta, bu işlemler scada üzerinden ekipmana ait popup sayfasının simülasyon tabından gerçekleştirilmektedir. PLC’de mevcut fiziksel I/O’ların fors edilmesi yahut doğrudan fiziksel olarak köprülenmesi durumunda bu I/O’ların mevcut bulundukları gerçek durum hakkında bilgi sahibi olmak zor yahut neredeyse imkansız bir hale gelirken, bu işlemlerin program mantığına dahil edilerek tamamen yazılımsal olarak yapılması sayesinde, gerçek fiziksel durum hakkında bilgi edinilebilmekte ve buna göre aksiyon alınması mümkün olmaktadır. Analog her türlü enstrüman ve PID kontrol işlemlerinin takip ve kontrolünde en önemli araçlardan biri olan trendler, yine menü aracılığı ile açılabilmekte, sürükle-bırak yöntemi ile yeni pen eklemeleri gerçekleştirilebilmektedir. Sürükle-bırak yöntemi tek tek aynı menü hareketlerini by-pass ederek, izlemeye yönelik işlemlerde hız ve kullanım kolaylığı sağlamakta, scada’yı günümüzün kullanım alışkanlıkları ile daha uygun hale getirmektedir.