Sanayi Üretiminde Raporlama ve Süreç Analizi İhtiyaçları

👤Bülent Vurgun, Genel Müdür - ASP Otomasyon
Ürün maliyetlerinin büyük kısmını üretim için gerekli makineler ve bunlara bağlı giderler oluşturduğundan; üretim verimliliği önemli bir konudur. İşletme içinde verim ölçümü genel olarak hesaplanmış bir kapasiteye göre, oranlama yolu ile yapılmaktadır. Bir işletmeyi kurarken, birim zaman içinde yapabileceği üretim değerlerine bakarak satın alma kararı alınmaktadır. İşletme içinde, verilen üretim değerlerine en yakın şekilde, bu tesisin çalışması istenir. En düşük maliyetle, üretim kayıplarını en aza indirecek şekilde üretim yapılmasını sağlamak için üretim aşamaları sürekli gözlenmelidir. Deneyimli yöneticiler ´iş, kendine ait olan zamanı doldurmak için genişler´ sözünü iyi bilirler. Firmalar, üretimlerinin hız ve doğruluğuna bağlı olarak pazarda varlıklarını sürdürüyorlar. Verimlilik söz konusu olduğunda, standart ürün bilgisinden öte beceriler gerekir. Bir ekipman, doğru kurgulanmadığında; bu durum farkedilene kadar verimlilik beklentilerin gerisinde kalmaktadır. Performans, basitçe, üretimde artış olgusuyla da değerlendirilebilir. Ancak bu olgu, verimlilikle karıştırılmamalıdır. Üretim ne kadar ürün üretildiğinin bir göstergesidir. Üretim artışı, verimlilik artışı sağlanmadan da gerçekleştirilebilir. Ancak aslolan kalite beklentilerini karşılayan ürünü ekonomik olarak üretebilmektir. Bilgi transferinde yaşanan güçlükleri OPC teknolojisi ile aşmak mümkündür. Günümüzde, otomasyon çözümlerinde artık çok sık kullanılan OPC teknolojisi hem hızlı ve kolay bağlantı sunar, hem de kullanıcının her markaya özel bilgi gereksinimini ortadan kaldırır. Yani marka bağımsız bir şekilde Şekil 1’de görüldüğü gibi sahadaki birçok farklı noktadan verilerin toplanmasını ve aynı şekilde birçok farklı noktaya verilerin dağıtımını sağlar. ASPRapor, tamamıyla OPC yapısı üzerine kurulmuş bir web tabanlı raporlama uygulamasıdır. ASPRapor, cihazlara bağlantı kısmını önde gelen OPC yazılımı üreticilerinden Kepware’in OPC Server’ı ile sağlar. OPC Server’dan alınan veriler son kullanıcının istediği sıklıkta veri tabanında toplanır. Veri tabanında toplanan veriler ASPRapor’un web arayüzü sayesinde geçmişe dönük olarak internet üzerinden son kullanıcının hizmetine sunulur. Üretim esnasında oluşabilecek hataları, ilgili tüm yöneticilerle online olarak paylaşarak, soruna anında çözüm üretmek; çalışanların sürece aktif katılımını teşvik edecektir. Tabii bu amaca erişmek için çalışan personele hedefler ve mevcut durum online olarak iletilmelidir. Böylece hedefe yönelik çalışma, arıza takibi, bildirimi artacak ve arızanın giderilmesi minimum sürelere çekilecektir. Üreticilerin neyin kötü gittiğinden habersiz olması onların sağlıklı karar alma şansını ellerinden almaktadır. Üretim hatlarındaki ürün çeşitliliği ise hızla artmaktadır. ASP Rapor, birim yöneticilerine üretimi genel özet şeklinde izleme şansı verir. Bu veriler onları hedeflere erişme konusunda teşvik eder. ASP Rapor kullanan bir fabrika yönetimi üretim değerlerini online olarak anında takip edilebilir. Hatta web üzerinden sistemlerine dışarıdan erişmek de mümkündür. Burada amaç, üretimdeki kaliteyi ve verimliliği en üst düzeye çıkarmaktır. ASP Rapor ile üretim durumu intranet ve web üzerinden takip edilebilir. Böylece, arızalı ürün bilgisine ve rapor verilerine hızlı erişme sonucunda performans değerlendirme, analiz ve raporlara bakarak hızlı ve sağlıklı karar vermek mümkün olacaktır. Fabrikadaki üretim, duruşlar, bakım ve arızalarla ilgili veriler, her bir makinenin ilgili PLC kontrol sisteminden Kepware OPC kullanılarak okunur. Bu veri ve sinyalleri var olan ya da yeni kurulan haberleşme ağı üzerinden online izleyen ASP Rapor yazılımı; bu bilgileri daha sonra da incelenmeleri için veri tabanında saklar ve raporlar üretir. ASP Rapor yazılımı, çeşitli özellikte ve görevdeki kontrol sistemlerinden toplanan bu verilerin ortak bir veri tabanında saklanmasını sağlar. Bu verileri kullanarak yönetim birimlerine otomatik email olarak excel formatında raporlar gönderir, uzun dönemli trendleri hazırlar. İşletmedeki kontrol sisteminden otomatik ya da manuel olarak gelen bu verileri belirli noktalarda bulunan bilgisayarlardan veri tabanına direkt olarak aktarır. ASP Rapor, üretim değerlerini çalışmaya başladığı andan itibaren hesaplayarak internet üzerinden gerçek zamanlı olarak anında izlenebilmesini sağlar. Her bir kullanıcı, sahasındaki istediği kısma ait verileri bir arada günlük veya aylık olarak bir tablo halinde görebilmektedir. Bu tablolar sayesinde işletmenin her kademesine istenilen veriler ulaştırabilmekte ve çeşitli amaçlara yönelik kullanılabilmektedir. Kullanımı kolaylaştırmak adına istenildiği taktirde tek tuşla bu tablolar Excel ortamında görüntülenebilmekte veya günlük olarak her günün sonunda istenen rapor istenen kişilere mail olarak gönderilebilmektedir. Şekil 5’te bu tablolardan ufak bir görüntü yer almaktadır. Bu raporlar sayesinde üretime ilişkin veriler daha önceki verilerle karşılaştırılabilir ya da benzer üniteleri birbirleri ile karşılaştırılabilir. Personel performansı, ünite performansı zaman içinde gözlenebilir olacağından, karar almak için destek veriler toplanmış olur. ASP Rapor yazılımı, sahada toplanan gerçek verilerle, setup zamanı, üretim zamanı, bakım ve duruş gibi konularda gerçek verileri kullanıcı dikkatine sunarak doğru kararlar alınmasına yardım eder. İşletme, uzun vadede toplanmış gerçek analiz verilerine bakarak, üretim planlarını daha sağlıklı belirleyebilecektir. Yapılan planlar doğrultusunda; belirlenen hedeflere ulaşmak amacıyla kullanılacak bu yazılımın ilk yatırım maliyeti, kurulacağı ünite başına ücretlendirme yapıldığından beklentilerin altında olacaktır. ASP Rapor kullanan müşteriler, rahatlıkla yeni stratejiler belirleyerek iç ve dış pazarda büyümekte, rekabete dayanıklılık şansını elde etmektedirler. İnsan potansiyelinin sürekli gelişmesi ve katkısının artması noktasında, insan kaynağının doğru yönlendirilmesi gereklidir. Yönlendirmede birinci adım hedef gösterme, diğeri motivasyon sağlamadır. ASP Rapor’un ürettiği özet veriler yetkili çalışanlarla online olarak paylaşılabilir. Bu sayede hem personel hem de ünite performansı anlık izlenebilir. ASP Rapor ile ünite duruşları (ne sebeple olursa olsun) kayıt altına alınmaktadır. İstenirse bazı bilgilendirmeler mail ya da sms ile yapılır. Arıza bildirimlerinde yaşanan gecikmeler, verimliliğe ciddi zarar vermektedir. ASP Rapor ile arızanın zamanında ilgili kişiye iletilmesinde aksaklık yaşanmasının önüne geçilmektedir. Bu da problemi çözmek için harcanan iş gücü kaybının ortadan kaldırılmasında önemlidir. ASP Rapor, üretimin durması ya da üretilen ürünün değişmesi gibi durumlarda yönetimin, farklı şehirlerde bile olsa, tüm işletmeleri çalıştığı masadan kalkmadan takip edebilmesini sağlar. ASP Rapor problemin analizinde, problemin ortaya çıkış nedenlerini, belirtilerini ve etki alanlarını sorgulamaya yardımcı olur. Girdi olarak kullanılan kaynakların (elektrik, su vb.) proses esnasında etkin kullanılması bu analizler yoluyla sağlabilir. Üretimde optimal ekipman şartlarına ulaşma doğrultusunda zayıf noktaları belirlemeye yardım eder. Bazı ekipmanlar, kendi verimliliklerinin altında çalışıyor olabilir. Etkin raporlama sayesinde, problemler farkına varılmaya başladığında verimlilik artırılabilir. ASP Rapor, üretim performansına nelerin etki ettiğini çabucak görmeyi, hataların fark edilmesini hızlandırır, yatırımları korur. Karar süreci kısalacağından yönetim maliyetleri aşağıya çekilir. Üretim aşamaları hakkında ne kadar çok insan bilgi ve tecrübe sahibi olursa, firma kaynakları o kadar daha verimli kullanılacaktır. İşletme ölçeğinde başlayan verimlilik artışı, giderek maliyetleri düşürürken hem hızı hem de müşteri memnuniyetini artıracaktır. Asıl amaç; girdileri minimize, çıktıları ise maksimize ederek verimliliği artırmaktır. Burada çıktı olarak kastedilen, ürün miktarlarının yanı sıra kalitenin artırılması, maliyetlerin düşürülmesi ve teslim tarihinin gerçekleştirilmesi gibi kavramlardır. Toplam verimlilik, ekonomik verimliliği de kapsamaktadır. Ekonomik verimliliğe, üretimin optimal şartlarını sürdürebilmek için, neden olduğu maliyetlerin minimize edilmesi ile ulaşılır. Sıklıkla gerçekleşen veya kronik küçük arızalar genellikle göz ardı edilirler. Ancak bu tür kayıpların, toplam kayıpların büyük bir yüzdesini oluşturması ve fabrika personelinin bunlardan kaçınma yollarını araştırmak için uzun zaman ve efor sarfetmesi gerekmektedir. Bu tür kayıpları yok etmek oldukça zordur. Öten yandan etkin online raporlama uzun vadede farkındalık oluşturacaktır. Düşük hız kayıpları, ekipmanın dizayn hızı ile gerçek çalışma hızı arasındaki farkı ifade eder. Doğal olarak bu gibi kayıpları önlemenin yolu ekipmanı tasarım hızında çalıştırmaktır. Prosesteki hatalar, ekipman şartlarını normale dönüştürerek kolayca düzeltilebilir. Rejime ulaşma kayıpları, operatörlerin teknik becerileri, ekipmanın bakım seviyesi ve üretim şartlarının dengede tutulması ile düzelir. Sonuç olarak ASP Rapor’un en önemli avantajı sahaya hiçbir ekstra cihaz, ekstra donanım maaliyeti getirmemesidir. Mevcut kontrol yapısından verileri toplayarak yukarıda anlatılan özelliklerdeki konfora ulaştırmaktadır. Ayrıca hazırlanan arayüz sayesinde bütün bu özellikler kullanıcı tarafından konfigüre edilebilir durumdadır. Yani kendiniz bir veriye ait grafik oluşturabilir veya mevcut bir raporu artık kullanmadığınız için silebilir, bunun yanında hangi raporun hangi kullanıcıya gideceğini belirleyebilirsiniz. Bunun gibi bir çok konfigürasyonu ekstra hiçbir yazılım kullanmadan web üzerinden evden dahi yapılabilecek duruma gelinir.